IDEALISEREN

Symposium van de Nederlandse Psychoanalytische Vereniging

Zaterdag 1 oktober 2022 | Antropia, Driebergen & Online

Daniel Martin

Idealiseren

Van tijd tot tijd zijn we allemaal geneigd om onszelf, anderen, zaken om ons heen of het verleden mooier voor te stellen dan ze in werkelijkheid zijn. Diep van binnen weten we dat we onszelf voor de gek houden, maar het is zo heerlijk om te zwelgen in ‘die goede oude tijd’, de vader die je nooit hebt gekend op een voetstuk te zetten en om iemand op wie je verliefd bent door een roze bril te bezien. Extra glans geven aan het dagelijks leven kan het gevoel geven dat je leeft en de nietigheid van onszelf loochenen kan je zelfwaardering opkrikken. Zo proberen we het leven draaglijker te maken. Tegen beter weten in.
Voor kinderen is het heel gewoon om papa en mama te zien als supermensen, mensen die oneindig groot en sterk zijn en alles kunnen en alles weten. Ook zichzelf kennen ze zonder blikken of blozen suprematie toe. Meestal roept dat vertedering bij ons op en niemand zal het wagen, zeker de ouders niet, om iets ter relativering te zeggen en het enthousiasme van het kind te temperen, al helemaal niet als het een peuter of kleuter betreft. We voelen haarfijn aan dat het kind zich niet laat tegenspreken en dat idealisatie hoort bij de normale ontwikkeling. Dat geldt ook voor adolescenten. Het idealiseren van influencers en andere idolen helpt in het zoeken naar een eigen identiteit. We begrijpen maar al te goed het belang hiervan en met een glimlach denken we terug aan de posters van popsterren boven ons eigen bed.

Idealiseren is essentieel in de ontwikkeling naar volwassenheid en het kan de rauwe werkelijkheid verzachten, maar idealisatie kan het leven ook bemoeilijken. Overmatig idealiseren gaat vaak gepaard met innerlijke gevoelens van onzekerheid. Als we onbewust eigenschappen van onszelf in anderen projecteren dan móeten we ons wel identificeren met anderen omdat die een stuk van onszelf vertegenwoordigen. Dit verzwakt het ego en brengt onvermijdelijk een kwetsbaar zelfgevoel teweeg.

Een volwassene die onophoudelijk en als vanzelfsprekend zichzelf en zijn naasten idealiseert kan daar gevoelens van omnipotentie aan ontlenen en zal er misschien ook van genieten, maar innerlijke gevoelens van kwetsbaarheid zijn daarmee niet verdwenen. Vroeg of laat zal hem hoon en afkeuring van anderen ten deel vallen. Betrapt worden op ongebreidelde en kinderlijke idealisatie geeft gevoelens van gezichtsverlies en heftige schaamte. Zelfs kleine scheurtjes in een pantser van idealisatie kunnen al frustratie en boosheid oproepen. Gevoelens die op hun beurt vaak weer leiden tot idealisering.

Psychoanalytici beschrijven idealiseren meestal in de context van narcisme waarbij ofwel de vormende constructieve aspecten maar vaker de afweerfunctie worden benadrukt. Idealisatie wordt dan beschouwd als uitvloeisel van pogingen om een passief gelukzalige fusiestaat te herwinnen om zo afhankelijkheid en gesepareerdheid uit de weg te gaan, maar idealisering kan ook vernietigende agressie en andere negatief beladen destructieve impulsen en gevoelens afweren.

Idealiseren heeft dus meerdere gezichten. Op dit symposium belichten we idealisering vanuit verschillende theoretische en klinische perspectieven en komt de gelaagdheid van idealisatie, zowel in de workshops als in de lezingen, ruim aan bod.

Een mooie dag toegewenst!

De Symposiumcommissie: Marjolein de Craen, Jet Jacobs en Sylvia Janson

09:00 - 09:30
Ontvangst
Workshops
Maximaal 12 deelnemers
09:30 - 10.45
Frans Schalkwijk
Maak kennis met hoe een analyticus luistert
Marly Horsch
referent: Maaike Breuer
Devaluatie van vrouwelijkheid en leven in waarheid
10:45 - 11:15
Koffie
11:15 - 12:30
Bastiaan van Dongen
referent: Fatma Sevinç
Idealisatie in de overdracht bij een gedeelde migratiegeschiedenis
Mariëtte Kester
referent: Sabine Teunissen
Turning a blind eye, dat had je gedroomd
Over dromen en idealiseren
12:30 - 13:15
Lunch
13:15 - 13:30
Opening Sylvia Janson
Lezingen
Voorzitter: Simone Logtenberg
13:30 - 14:05
Trui Missinne
Lijk in de paarse hemel de maan…
Over idealisering, liefde en rouw in non-binaire tijden
14:10 - 14:45
Suzy Schipper
"Zelf doen!”
Over idealisering en de afweer van afhankelijkheid
14:45 - 15:15
Thee
Voorzitter: Henk de Meij
15:15 - 15:50
Arthur Eaton
Het bevriezen van de tijd
Nostalgie en idealisering
15:55 - 16:30
Tinka Prast
“Als je niet helemaal perfect bent, maak ik je kapot”
Over de relatie tussen idealisering en destructiviteit
16:35 – 17:00
Discussie
17:00 – 17:45
Borrel
Voor samenvattingen van workshops en lezingen, klik op de titels.

De lezingen in het middaggedeelte kunnen zowel op locatie als online worden bijgewoond. De workshops vinden uitsluitend op locatie plaats.

Antropia, cultuur- en congrescentrum
Landgoed De Reehorst
Hoofdstraat 8
3972 LA Driebergen
Telefoon 0343 531818

Openbaar vervoer
Antropia is goed bereikbaar met openbaar vervoer. Het ligt pal naast NS-station Driebergen-Zeist.

Auto
Navigeren Stationsweg 15B of Oude stationsweg 13
Antropia bevindt zich op Landgoed De Reehorst en is slechts 500 meter verwijderd van de afslag Driebergen aan de A12. U kunt parkeren in de Q-Park Station P+R Driebergen Zeist

Online
U krijgt enkele dagen tevoren een link doorgestuurd voor de livestream

De lezingen in het middaggedeelte kunnen zowel op locatie als online worden bijgewoond. De workshops vinden uitsluitend op locatie plaats.

Antropia, cultuur- en congrescentrum
Landgoed De Reehorst
Hoofdstraat 8
3972 LA Driebergen
Telefoon 0343 531818

Openbaar vervoer
Antropia is goed bereikbaar met openbaar vervoer. Het ligt pal naast NS-station Driebergen-Zeist.

Auto
Navigeren Stationsweg 15B of Oude stationsweg 13
Antropia bevindt zich op Landgoed De Reehorst en is slechts 500 meter verwijderd van de afslag Driebergen aan de A12. U kunt parkeren in de Q-Park Station P+R Driebergen Zeist

Online
U krijgt enkele dagen tevoren een link doorgestuurd voor de livestream

Corona
De ruimtes waarin de workshops en de lezingen plaatsvinden zijn voldoende groot om op anderhalve meter afstand van elkaar te zitten. Mocht de overheid een grote groepsbijeenkomst verbieden vanwege toegenomen besmettingen, dan zal het middaggedeelte van het symposium uitsluitend online plaatsvinden.

Het symposium bestaat uit een ochtend met twee parallelle workshops en een middag met vier lezingen. Aan de workshops kunnen maximaal 12 mensen deelnemen. U kunt zich inschrijven voor de hele dag of voor uitsluitend het middaggedeelte. De lezingen in de middag kunnen ook online worden gevolgd, dit geldt dus niet voor de workshops. Het symposium is toegankelijk voor psychiaters, psychotherapeuten, klinisch psychologen en GZ-psychologen en zij die hiervoor in opleiding zijn. Een relevante BIG-registratie is vereist.

Voor de hele dag, inclusief lunch en borrel, betaalt u € 240.
De kosten voor de lezingen in het middaggedeelte, inclusief borrel, bedragen € 175.
Online: € 125. De link wordt u enkele dagen tevoren toegestuurd.

Professionals die nog in opleiding zijn en deze studiedag niet vergoed krijgen door hun werkgever kunnen in aanmerking komen voor een gereduceerd tarief:
De hele dag, inclusief lunch en borrel: € 150.
Uitsluitend het middaggedeelte: € 85.
Online: € 70.
Indien u in aanmerking wilt komen voor het gereduceerde tarief dan dient u bij inschrijving een bewijs per mail te sturen van uw onderwijsinstelling (Rino o.i.d.) aan Angela Binken info@npav.nl.

Nadat u heeft betaald, ontvangt u een bevestigingsbericht. Hiermee is uw inschrijving definitief. Het bevestigingsbericht is tevens uw toegangsbewijs. Annuleren is mogelijk tot 1 september 2022. Het gehele bedrag minus € 25 administratiekosten wordt dan gerestitueerd.

Accreditatie is aangevraagd bij de FGzP (klinisch psychologen), NVvP (psychiaters) en bij de NVP (psychotherapeuten).